روش صحیح حفظ قرآن

حفظ قرآن کریم، کاری مقدس و دارای ثواب بسیار در دین مقدس اسلام است.
حافظان قرآن کریم همواره از جایگاه ویژه‌ای در نگاه اولیاء و بزرگان دین برخوردار بوده‌اند و عشق و شور حفظ قرآن، جان هر مسلمانی را چنان در بر گرفته ست که همیشه در طول عمر خود، یکی از آرزوهای ویژه او را تشکیل می‌دهد.

اما حفظ قرآن کریم نیاز به آشنایی با روش صحیح و استانداردی دارد که در ادامه به اختصار آن را بیان می‌کنیم:
۱- مقدمات:
انتخاب قرآن (مصحف): برای حفظ قرآن نیاز به مصحف خاصی است؛ قرآنی که به خط عثمان طه بوده، دارای ۱۵ خط در هر صفحه و بدون ترجمه باشد.

انتخاب ترتیل: صدای ترتیل یکی از نیازهای حافظان قرآن است، با شنیدن نوای ترتیل، ذهن آماده حفظ قرآن شده و اغلاط احتمالی نیز در موقع حفظ رفع می شود.

۲- روش حفظ:

مجموع ۳ تا ۵ کلمه قرآن در هر مقطع برای حفظ مناسب است، این تعداد از کلمات ممکن است تشکیل یک آیه کامل را بدهد مانند آیه ۲ سوره حمد: الْحَمْدُ للّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ

و گاهی یک آیه شامل چند مقطع این‌گونه است مانند آیه ۷ سوره حمد:

صِرَاطَ الَّذِينَ أَنعَمتَ عَلَيهِمْ غَيرِ المَغضُوبِ عَلَيهِمْ وَلاَ الضَّالِّينَ

که مطابق قاعده به ۲ بخش تقسیم می‌شود.

اما برای حفظ هر مقطع که ممکن است یک آيه مستقل یا بخشی از یک آیه باشد به شیوه زیر عمل می‌کنیم:

از روی قرآن با دقت کامل در کلمات، حداقل ۱۲ بار آن مقطع ر تکرار می‌کنیم البته به نیت حفظ، یعنی فقط تکرار تنها نیست بلکه با این هدف انجام می‌شود که آن کلمات در خاطر بماند.

توجه به شیوه نگارش کلمات و اعراب صحیح آنها و ایجاد یک تصویر ذهنی بسیر مهم است. یعنی شما باید تصویر آن کلمات و در نهایت صفحه را در ذهن مانند یک عکس داشته باشید و موقع تلاوت از حفظ بتوانید این تصویر را بخاطر آورده و به راحتی محفوظات خود را بخوانید.
داشتن یک تصویر ذهنی خوب و روشن از هر صفحه را «حافظه تصویری» می‌گویند و مهم است که یک حافظ قرآن تصویر هر صفحه را در ذهن خود داشته باشد.

اکنون به بخش دوم کار می‌رسیم، به قرآن نگاه نکنید و سعی کنید با تکیه بر حافظه خود آن بخش یا مقطع را به خاطر آورد و حداقل ۱۲ بار از حفظ تلاوت کنید. مهم است که در این هنگام آن تصویر دهنی را هم بازیابی کره و سعی کنید تصاویر کلمات و اعراب آنها را در ذهن خود بازسازی کنید.

خوب تبریک می‌گویم شما قدم اول را برداشتید
اکنون به سراغ مقطع دوم بروید؛ این مقطع ممکن است آیه بعد یا بخش دوم یک آیه بلند باشد.

مقطع دوم را هم مانند مقطع اول حفظ کنید.
اکنون به قسمت بسیار مهم کار حفظ می‌رسیم یعنی اتصال مقاطع به هم.
توجه کنید که هر مقطع از آیات را که حفظ می‌کنید مانند یک دانه تسبیح است، این دانه‌ها جدای از هم هستند و برای اتصال به یکدیگر و داشتن ترتیب، نیاز به نخی برای اتصال دارند،
تکرار هر مقطع با مقطع قبل، نقش این نخ را در تسبیح دارد، باعث می‌شود دانه‌های مقاطع آیه پشت سر هم قرار گرفته و با خواندن هر بخش یا مقطع، بخش بعدی هم در ذهن جلوه کند.

پس هر مقطع را با مقطع قبل حداقل ۱۰ بار بخوانید.

اکنون شما آماده حفظ کردن مقطع سوم هستید.
کار آسان است و مقطع سوم را هم مانند مقطع اول و دوم حفظ کنید. یعنی حدقل ۱۲ بار با دقت از رو و ۱۲ بار با دقت از حفظ آن را خوانده و مطمين شوید به صورت کامل آن مقطع را در خاطر سپرده و توان تلاوت از حفظ آن را دارید. اگر نیاز به تکرار بیشتر دارید از آن دریغ نکنید.

اکنون مقطع سوم را با مقطع دوم ۱۰ بار با هم از حفظ و با یادآوری تصویر ذهنی آیات، بخوانید.
خوب برای اتصال مقطع سوم به مقطع اول هم نیاز است در قدم بعدی از مقطع اول تا سوم ۱۰ باز از حفظ بخوانید.
این‌گونه به خوبی اتصال آیات در ذهن شما تثبیت می‌شود علاوه بر آن که ثبات حفظ بهتری هم خواهید داشت زیرا؛
رمز ماندگاری و حفظ برتر «تکرار» است؛ هر چه بیشتر تکرار کنید، حفظ ماندگارتر و بهتری خواهید داشت.
مقطع چهارم را هم مانند مقطع سوم حفظ کنید تا انتهای مقدار مشخصی را که امروز قصد حفظ آن را داشتید
یک خط، دو خط، نیم صفحه، یک صفحه و …

اکنون که مقدار مشخص شده مطابق برنامه روزانه‌تان را حفظ کردید چندبار همه آیات حفظ شده امروز را با هم بخوانید، از حفظ، تا مطمئن شوید تسلط کامل بر حفظ آیات را دارید، البته حافظه تصویری فراموش نشود یعنی هربار که می‌خواهید آیات را بخوانید حتما باید تصویر کلمات و سطها و … را به خاطر بیاورید.
نکته مهم این است که بعد باید برنامه تکرار داشته باشید
با این روش شما اکنون این آیات را حفظ هستید اما برای تثبیت و تحکیم آن باید در فواصل زمانی ۵ ساعت پس از حفظ، ۱۲ ساعت و ۲۴ ساعت
بعد از حفظی که اکنون انجام دادید، این مقدار را تکرار کنید.